„„Notatka o stanie gospodarki w województwie białostockim po wyzwoleniu". Zniszczenia w mieście 76% budynków mieszkalnych i przemysłowych, 43% budynków użyteczności publicznej. Ogólnie zniszczenie miasta — 44,3%. Analfabetów w województwie — 88 000. Gospodarstw zniszczonych przez okupanta i działania wojenne — 45 000. Wymordowanych przez okupanta 200 000 Żydów oraz 12 500 mężczyzn, 6 500 kobiet i 4000 dzieci innych narodowości.
Kapitan Piątkowski nadzwyczaj skrupulatnie zbierał dokumenty dotyczące terenu Białostocczyzny. Tylko sumienny pracownik polityczny mógł tak dbać o pełny i obiektywny obraz całokształtu zagadnień. Waszkiewicz przejrzał z zainteresowaniem „Sprawozdanie wojewody białostockiego o sytuacji za okres od sierpnia do grudnia 1944 r.", listy komitetu wojewódzkiego PPR, biuletyn informacyjny o działalności podziemia, ulotki, protokóły przesłuchania bandytów schwytanych z bronią w ręku. Stenogramy komunikatów rozgłośni zachodnich o sytuacji w kraju.
Dnia 27 lipca 1944 roku Wojska 2 Frontu Białoruskiego wyzwalają Białystok. Społeczeństwo przystępuje do organizacji władz. Na Białostocczyźnie nie ma podziemnych rad narodowych, ale delegatura rządu emigracyjnego przygotowała aparat administracyjny do objęcia władzy. W wielu miejscach przystępuje on od razu do akcji. Dr Jerzy Sztachelski — pierwszy wojewoda z ramienia PKWN — ma niełatwe zadanie. 27 sierpnia zwołuje pierwszy po wyzwoleniu zjazd wójtów i burmistrzów z terenu województwa. Podziemie na razie przegrupowuje siły. Szerzą się napady, kradzieże, rabunki o charakterze kryminalnym. Organa samorządu terytorialnego chcą zapewnić jakiś ład i porządek. Tworzy się jednostki Milicji Obywatelskiej. Zgłasza się wielu byłych członków AK. Przystępują solidnie do pracy. Niekiedy obsadzają wszystkie stanowiska na posterunku i ofiarnie pełnią ciężką służbę w ochronie spokoju i porządku publicznego. Obowiązek ten traktują jak coś normalnego, jako naturalny ciąg swojego poświęcenia wielkiej sprawie. Brakuje umundurowania, nie ma środków transportu, łączności, czasem nawet broni i amunicji. Skromna pensja często nie wystarcza na utrzymanie, trzeba się odwoływać do pomocy rodziny. Specjalnie nikt się tym nie przejmuje. Wiadomo wojna...“(11)